Polish (Poland)English (United Kingdom)
prof. zw. dr hab. Wacław Twardzik
There are no translations available.

prof. zw. dr hab. Wacław Twardzik

e-mail: This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it

Publikacje

 

Książki

  1. Najstarsze staropolskie tłumaczenie ortyli magdeburskich według rękopisu nr 50 Biblioteki Zakładu Narodowego im. Ossolińskich. Cz. I. Wstęp – Uwagi ogólne – Charakterystyka językowa, Wrocław 1970, s. 127. Cz. II. Transliteracja i transkrypcja tekstu, Wrocław 1972, s. 375. Cz. III. Indeks frekwencyjny i wyrazowy, Wrocław 1972, s. 356 (wraz z Józefem Reczkiem).
  2. Język Polski. Zeszyt jubileuszowy. Bibliografia zawartości roczników 1 – 50, Kraków 197l, s. 99 (wraz z Wacławem Fedorowiczem przy współpracy i pod kierunkiem Józefa Reczka).
  3. Materiały do bibliografii prac Henryka Markiewicza z dziedziny nauki o literaturze i krytyki literackiej 1935-1992, Kraków 1994, s. 136.
  4. O uważniejszym aniżeli dotychmiast tekstu staropolskiego czytaniu i jakie z niego pożytki płyną rozprawa śliczna i podziwienia godna, Kraków 1997, s. 96. Fragmenty drukowane w: Teksty Drugie 4 (46), 1997, s. 131 –145; Studia historycznojęzykowe III. Rozwój polskiego systemu językowego, pod red. K. Rymuta i W. R. Rzepki, Prace IJP PAN 111, Kraków 2000, s. 155–165; Synchronia – diachronia. Materiały z konferencji Problematyka historycznojęzykowa we współczesnym językoznawstwie i jej miejsce w dydaktyce, pod red. M. Wojtyły-Świerzowskiej, Kielce 1999, s. 167–175. Felieton Wisławy Szymborskiej o książce w Gazecie Wyborczej z 18 X 1998. Recenzja Tomasa Mentzla w Zeitschrift für Slavistik 45, nr 4. Berlin 2000, s. 486–488.
  5. Rozmyślanie przemyskie. Transliteracja, transkrypcja, podstawa łacińska, niemiecki przekład, Weiher – Freiburg i. Br 1998, t. I, s. 855; 2000, t. II, s. 924; t. III. Indeks pełny wyrazów i form. Indeks frekwencyjny. Indeks a tergo, 2004, s. 548 (wraz z Felixem Kellerem).
  6. Indeksy do Słownika staropolskiego. Alfabetyczny, a tergo, verba absentia, verba expurgata, Kraków 2007, s. 304 (wraz z Maciejem Ederem).
    Recenzje:
    1. Tomasz Mika, "Język Polski"LXXXVIII (2008), s. 245-249.
    2. Małgorzata B. Majewska, "Poradnik Językowy" 2008, z. 5, s. 82-86.
    3. Magdalena Kierkowicz, "Biuletyn Polskiego Towarzystwa Językoznawczego" LXIV (2008), s. 277-283
  7. Kazanie na dzień Wszech Świętych (tzw. praskie), Poznań 2008, s. 65 (we współpracy z Elżbietą Belcarzową, Romanem Mazurkiewiczem, Pawłem Stępniem i Wiesławem Wydrą).
  8. Transkrypcja. Indeks - Słownik wyrazów (przy współpracy Pawła Stępnia). Indeks frekwencyjny Kazań świętokrzyskich (wraz z Katarzyną Skowronek), [w:] Kazania świętokrzyskie. Nowa edycja. Nowe propozycje badawcze, pod red. Pawła Stępnia. Współpraca Halina Tchórzewska-Kabata, Izabela Winiarska Górska, Warszawa 2009, s. 241-261. 315-340. 341-342.

 

Artykuły i prace edytorskie

  1. List Lentulusa w staropolskim przekładzie, Prace Filologiczne XX, 1970, s. 343–355 (wraz z Józefem Reczkiem).
  2. Nieznana funkcja nieodmiennego imiesłowu czynnego czasu teraźniejszego w Rozmyślaniu przemyskim, Polonica I, 1975, s. 225–228 (wraz z Antoniną Grybosiową).
  3. Osobliwa funkcja zaimków „ten” i „tenże” w staropolszczyźnie, Język Polski LV, 1975, s. 94–96 (wraz z Jadwigą Twardzikową).
  4. Łaciński ablativus absolutus w polskich XV-wiecznych przekładach Biblii, [w:] Studia z polskiej składni historycznej I, Prace IJP PAN 17, Wrocław 1976, s. 41–69 (wraz z Jadwigą Twardzikową).
  5. Kłopoty wydawcy staropolskiego tekstu, Język Polski LVII, 1977, s. 20–24 (wraz z Jadwigą Twardzikową; dopisek Stanisława Urbańczyka).
  6. Staropolskie skorelowane wskaźniki zespolenia, [w:] Studia z polskiej składni historycznej II, Prace IJP PAN 31, Wrocław 1978, s. 29–35 (wraz z Jadwigą Twardzikową).
  7. Trzy niedostrzeżone funkcje składniowe staropolskiego wyrazu „iż(e)”, [w:] Opuscula Polono-Slavica, Wrocław 1979, s. 391–396 (wraz z Jadwigą Twardzikową).
  8. Czy istniał staropolski skorelowany wskaźnik zespolenia „jen... tegdy”, [w:] Studia linguistica Polono-Jugoslavica I, Wrocław 1980, s. 59–63 (wraz z Jadwigą Twardzikową).
  9. Malo poznati preteča Ljudevita Gaja, Croatica XXII/XXIII, Zagreb 1985, s. 7–22.
  10. Berlińskie slavica w Bibliotece Jagiellońskiej, Sprawozdania z posiedzeń komisji naukowych XXIX/1–2, Kraków 1987, s. 101–102 (wraz z Aleksandrem Naumowem).
  11. Opis Rijeke s početka 19. stoljeća iz pera Josipa Završnika, Dometi nr 4, Rijeka 1987, s. 265–278.
  12. Josip Završnik, Iskustvo vuvedenja u pravogovorenje..., [w:] Josip Vončina, Jezična baština, Split 1988, s. 302–303.
  13. Ponovno o Jagićevim odnosima s poljskom znanošću, Istra nr 4, Pula 1988, s. 35–51.
  14. Glosy w „Rozmyślaniu przemyskim”, Teksty Drugie nr 3 (27), 1994, s. 155–165.
  15. Spójniki „a” oraz „i” w Rozmyślaniu przemyskim, Slavia Occidentalis 51, 1994, s. 49–63 (wraz ze Zdzisławą Krążyńską).
  16. Ze składni Rozmyślania przemyskiego. Przysłówki „potem” i ”natychmiast” w zdaniach pozostających w stosunku czasu, [w:] Biblioteczka Poznańskich Studiów Polonistycznych, Seria Językoznawcza I, 1996, s. 180–190 (wraz ze Zdzisławą Krążyńską).
  17. O niedorzecznej walce nowego ze starym za mroków średniowiecza, [w:] Studia historycznojęzykowe II. Fleksja historyczna pod red. M. Kucały i W.R. Rzepki, Prace IJP PAN 100, Kraków 1996, s. 127–135.
  18. Archaizmy fleksyjne w Rozmyślaniu przemyskim. 1. Prawdopodobna forma 2. i 3. os. lm. trybu rozkazującego „będzicie”, Język Polski LXXVI 2–3, 1996, s. 97–102. 2. „Byszę” i inne stare formy słowa posiłkowego w trybie warunkowym, Język Polski LXXVI 4–5, 1996, s. 321–327. 3. Formy z aorystycznym „by” (3. os. lp. czasownika „być”), Język Polski LXXVII 1, 1997, s. 41–46. 4. Pierwotne postaci bezokoliczników „rzecy, wybawici,” Język Polski LXXVII 2, 1997, s.102–111. 5. Archaiczne formy 2. i 3. os. lp. czasu teraźniejszego ”si” ‘jesteś’ i „jeść, je” ‘jest’, Język Polski LXXVII 4–5, 1997, s. 298–302. 6. Archaiczne formy part. praet. act. I typu „przyszed, kupiw, lizw” ‘przyszedłszy, kupiwszy, liznąwszy’, Język Polski LXXlX 1–2, 1999, s. 35–46 (wraz z Wojciechem R. Rzepką).
  19. Staropolski podwójny biernik. O stereotypie podwójności i o stereotypie kalki, [w:] Studia historycznojęzykowe III. Rozwój polskiego systemu językowego, pod red. K. Rymuta i W.R. Rzepki, Prace IJP PAN 111, Kraków 2000, s. 221–228 (wraz z Jadwigą Twardzikową).
  20. Kresowizmy w „Rozmyślaniu przemyskim”: pisownia i wymowa samogłosek średnich [e], [o], Studia nad polszczyzną kresową, t. X, Warszawa 2001, s. 189-215 (wraz z R. Laskowskim i W.R. Rzepką).
  21. O niegodnym postępku apostołów w czasie pojmania Jezusa czyli jeszcze jeden staropolski aoryst „byszę”, Poznańskie Spotkania Językoznawcze, t. VII, pod redakcją Z. Krążyńskiej i Z. Zagórskiego, Poznań 2001, s. 155–160 (do artykułu dołączone zostały Uwagi polemiczne E. Deptuchowej i L. Szelachowskiej-Winiarzowej, s. 161–164).
  22. Imiesłowy czynne w staropolskich rotach i zapiskach sądowych a „mowa potoczna”, [w:] Synchroniczne i diachroniczne aspekty badań polsczyzny, t. VIII, pod red. M. Białoskórskiej i L. Mariak, Szczecin 2002, s. 341–361 (wraz ze Zdzisławą Krążyńską).
  23. Czy naprawdę potrzebne było nowe wydanie „Rozmyślania przemyskiego”. Początek większej całości, [w:] Język w przestrzeni społecznej, pod redakcją S. Gajdy, K. Rymuta i U. Żydek-Bednarczuk, Opole 2002, s. 369–373.
  24. Znalazły się dwa brakujące staropolskie ogniwa, czyli o kładzeniu pieniędzy w XV wieku, Roczniki Humanistyczne KUL XLIX–L, z. 6, Lublin 2001–2002, s. 417–420.
  25. Słownik staropolski (w cyklu: Krakowskie Warsztaty Leksykograficzne), Sprawozdania z Posiedzeń Komisji Naukowych, t. XLIV/1, Kraków 2001, s. 30–32 (wraz z E. Deptuchową, T. Kalickim, Z. Wanicową, E. Belcarzową, L. Szelachowską-Winiarzową; wyszło w 2003 r.).
  26. Discordia amicabilis al. przyjacielska swada, [w:] Figuri na awtora. Jubileen sbornik w czest na 60-godiszninata na profesor Bojan Biołczew, Sofia 2002, s. 209–213. 
    [przedruk w:] Teksty Drugie nr 1 (79), Warszawa 2003, s. 149–156.
  27. Czy naprawdę potrzebne było nowe wydanie „Rozmyślania przemyskiego”. Fragmen albo kąsek większej całości (wraz z Jadwigą Twardzikową), [w:] Anabasis. Prace ofiarowane Profesor Krystynie Pisarkowej, red. I. Bobrowski, Kraków 2003, s. 329–343.
  28. Dodatki do Słownika staropolskiego, Język Polski LIII, 2003, s. 5–7.
  29. Korpus staropolski Instytutu Języka Polskiego PAN w Krakowie (wraz z Rafałem L. Górskim), [w:] Językoznawstwo w Polsce. Stan i perspektywy, pod red. S. Gajdy, Opole 2003, s. 155–157.
  30. Słownik staropolski, [w:] Polska Akademia Nauk. Działalność naukowa. Wybrane zagadnienia, z. 15, Warszawa 2003, s. 25–26.
  31. O potrzebie nowego wydawania polskich tekstów średniowiecznych (na przykładzie „Rozmyślania przemyskiego”), Sprawozdania z Czynności i Posiedzeń Polskiej Akademii Umiejętności, t. LXV, Kraków 2002, s. 18–20.
  32. Kto kogo zwlókł i ilu ich było przy uczynionym gwałcie, czyli jak należy czytać jedną rotę kaliską, a jak jej czytać nie należy, Polonica t. XXII–XXIII, Kraków 2003, s. 409–418 (wraz z Zofią Wanicową).
  33. Wpływ języka staroukraińskiego na średniowieczną polszczyznę kresową: Rozmyślanie przemyskie, [w:] Ukraina. Między językiem a kulturą, pod red. B. Zinkiewicz-Tomanek i Adama Fałowskiego, Kraków 2003, s. 49–58 (wraz z R. Laskowskim i W.. Rzepką).
  34. Bronisław Malinowski – językoznawca
    [uwagi o książce K. Pisarkowej, Językoznawstwo Bronisława Malinowskiego, t. I–II, Kraków 2000], Teksty Drugie nr 1/2 (85/86), Warszawa 2004, s. 147–149.
  35. Dwa rozdziały z polskiej dialektologii historycznej (na językowym materiale Rozmyślania przemyskiego), [w:] Ad perpetuam rei memoriam. Profesorowi Wojciechowi Ryszardowi Rzepce z okazji 65. urodzin, pod red. J. Migdał, Poznań 2005, s. 403-410.
  36. Samogłoski nosowe w Rozmyślaniu przemyskim (cz. I), Język Polski LXXXV, 2005, s. 171-184; cz. II, ibidem, s. 257-267; cz. III, ibidem, s. 366-377 (wraz z Romanem Laskowskim).
  37. Czy staropolska kicz/kić naprawdę była wyrazem nieprzyzwoitym? („Cantilena inhonesta” odczytana na nowo), [w:] Od fonemu do tekstu. Prace dedykowane Profesorowi Romanowi Laskowskiemu, pod red. I. Bobrowskiego i K. Kowalik, Kraków 2006 (wraz z Maciejem Ederem).
  38. Co ma historyk literatury?, [w:] Polonistyka w przebudowie: literaturoznawstwo - wiedza o języku - wiedza o kulturze - edukacja. Zjazd Polonistów, Kraków, 22-25 września 2004, t. I, Kraków 2005, s. 461-470.
  39. Uzupełnienia „Słownika staropolskiego”, [w:] Sprawozdania z Czynności i Posiedzeń Polskiej Akademii Umiejętności, t. LVII, Kraków 2003, s. 12-14 (ukazały się w 2006 roku).
  40. O pewnym osobliwym zapisie imienia Judasz w „Rozmyślaniu przemyskim” i o tym, co z tego zapisu wynikać może, [w:] Munuscula linguistica in honorem Alexandrae Cieślikowa oblata, Kraków 2006, s. 247-256 (wraz z Romanem Laskowskim).
  41. Uwagi tekstologa skreślone z nadzieją na ponowną edycję utworów polskich Władysława z Gielniowa, [w:] „Cantando cum citharista”. W pięćsetlecie śmierci Władysława z Gielniowa, pod red. R. Mazurkiewicza, Warszawa 2006, s. 111-119.
  42. Elżbieta Belcarzowa (23 IX 1931 - 21 I 2007), Język Polski LXXXVII, 2007, s. 165.
  43. Jak czytać to, czego nie ma w zachowanych strzępach „Kazań świętokrzyskich”, [w:] Z dziejów opactwa świętokrzyskiego. Materiały z konferencji naukowej, Kielce, 1 czerwca 2006 r., pod red. Marka Derwicha i Krzysztofa Brachy, Kielce 2007, s. 177-184. 
    [przedruk w:] Kazania świętokrzyskie. Nowa edycja. Nowe propozycje badawcze, pod red. Pawła Stępnia. Współpraca Halina Tchórzewska-Kabata, Izabela Winiarska-Górska, Warszawa 2009, s. 103-108
  44. Magistra philologiae, Język Polski LXXXVII, 2007, s. 177-181.
  45. Rozdział z polskiej dialektologii historycznej: nagłos zaimka wszytek i podobnych w „Rozmyślaniu przemyskim”, Annales Academiae Paedagogicae Cracoviensis, Folia 51, Studia Linguistica III, 2008, s. 343-347.
  46. Jeszcze jeden kresowizm w Rozmyślaniu przemyskim: imiesłów czynny chciąc, Język Polski LXXXVIII, 2008, s. 348-352 (wspólnie ze ś.p. Wojciechem R. Rzepką).
  47. Jak właściwie rozumieć niewłaściwie dotąd rozumiane ostatnie cztery zwrotki staropolskiej pieśni Maryja, czysta dziewice... [w:] Teksty Drugie nr 3, Warszawa 2009, s. 234--244.
  48. [przedruk w:] Text - Sprache - Grammatik. Slavisches Schrifttum der Vormoderne, hrsg. von J. Besters-Dilger und A. Rabus, München - Berlin 2009, s. 47-55.
  49. Kamień, ktory odrzucili budując, czyli o staropolskich imiesłowach nieodmiennych w funkcji podmiotu (wraz z Ivanem N. Petrovem), Język Polski XC (2010), s. 5-15.
  50. Czy naprawdę potrzebne było nowe wydanie "Rozmyślania przemyskiego". Fragmen, albo kąsek większej całości, Pamiętnik Literacki 2010, rocznik CI, zeszyt 2, s. 197-203. Dopisek Tomasza Miki i Romana Mazurkiewicza "Niekąśliwe ukąszenie kąska", ib., s. 204-206.

 

Prace redakcyjne

  1. Biuletyn informacyjny językoznawstwa polskiego i słowiańskiego w Polsce, Kraków 1972, s. 57 (pod kierunkiem Stanisława Urbańczyka).
  2. Nowo-mowa. Materiały z sesji naukowej poświęconej problemom współczesnego języka polskiego odbytej na UJ w dniach 16 i 17 stycznia 1981, Londyn 1985 (wraz z Jolantą Rokoszową).
  3. Opis źródeł Słownika staropolskiego, pod redakcją Wacława Twardzika we współpracy z Ewą Deptuchową i Ludwiką Szelachowską-Winiarzową, Kraków 2005, ss. 216.

 

Recenzje

  1. [współoprac.] Przegląd bibliograficzny [językoznawstwa słowiańskiego] za rok 1968, Rocznik Slawistyczny XXXIII, 1972.
  2. [współoprac.] Przegląd bibliograficzny [językoznawstwa slowiańskiego] za rok 1969, Rocznik Slawistyczny XXXIV, 1973.
  3. [współoprac.] Przegląd bibliograficzny [językoznawstwa słowiańskiego] za rok 1970, Rocznik Slawistyczny XXXV, 1974.
  4. [współoprac.] Przegląd bibliograficzny [językoznawstwa slowiańskiego] za rok 1971, Rocznik Slawistyczny XXXVI, 1975.
  5. [współoprac.] Przegląd bibliograficzny [językoznawstwa slowiańskiego] za rok 1972, Rocznik Slawistyczny XXXVII, 1976

 

Wywiady

  1. Rozmowa z Justyną Hofman-Wiśniewską O mowo polska, jakżeś przebogata! opublikowana w: Sprawy Nauki. Biuletyn Ministra Nauki i Informatyzacji, nr 5 (110), maj 2005, s. 18-19.
  2. Wywiad udzielony Pawłowi Jasicy i Romanowi Mazurkiewiczowi pt. Trzecie źródło, Dziennik Polski, nr 95 (18497), 23 IV 2005